Malatya’da tarımsal üretimin çeşitlenmesiyle birlikte badem yetiştiriciliği de yaygınlaşıyor. Darende ilçesine bağlı Yeniköy Mahallesi’nde her yıl yeni fidanların dikilmesiyle büyüyen üretim, bu sezon yüzleri güldürdü. Ancak hasat döneminde yaşanan berekete rağmen üreticilerin önündeki en büyük engel, ürünlerini değerlendirebilecekleri pazarların yetersizliği oldu.

Yeni Parti’nin yönetimine Malatya’dan isim girdi!
Yeni Parti’nin yönetimine Malatya’dan isim girdi!
İçeriği Görüntüle

Yeniköy’de her yıl 20 bin yeni badem fidanı toprakla buluşuyor

Badem hasadının verimli geçtiğini belirten üretici Hamit Baş, bu yıl kayısıya kıyasla daha bereketli bir sezon yaşadıklarını söyledi. Hasada köy sakinlerinden Adnan Çomoğlu’nun bahçesinde başladıklarını aktaran Baş, üretimdeki artışa dikkat çekti.

Yeniköy’de her yıl yaklaşık 15 bin ila 20 bin yeni badem fidanının dikildiğini belirten Baş, mahalledeki ağaç sayısının ve üretim kapasitesinin giderek arttığını ifade etti. Kendi bahçesinde yaklaşık 1.100-1.150 badem ağacı bulunduğunu kaydeden Baş, bu yıl 8 ila 10 ton arasında ürün elde etmeyi beklediğini dile getirdi. Yeniköy’ün iklim ve toprak özelliklerinin badem yetiştiriciliği için elverişli olduğunu belirten üretici, mahallenin gelecekte önemli bir üretim merkezi haline gelebileceğini söyledi.

Üretici ürününü satacak pazar arıyor

Badem üretimindeki yükselişe rağmen satış konusunda sorun yaşadıklarını belirten Hamit Baş, Malatya’da badem alımının yeterince yaygın olmadığını ifade etti. Ürünün daha çok Gaziantep, Adıyaman ve Şanlıurfa gibi illerde alıcı bulduğunu kaydeden Baş, pazarlama ağının genişletilmesi için destek beklediklerini söyledi.

Üreticiler, bademin kayısı gibi güçlü bir ticaret ağına kavuşmasının hem satış sürecini kolaylaştıracağını hem de bölgedeki üretimin ekonomik değerini artıracağını düşünüyor.

Titreşimli makineler hasat süresini kısaltıyor

Üretici Turgut Doğan, badem hasadında kullanılmaya başlanan titreşimli makinelerin işçilik yükünü hafiflettiğini ve zamandan tasarruf sağladığını belirtti. Eskiden ağaçların sırıklarla silkelenerek hasat edildiğini anlatan Doğan, yeni makineler sayesinde dalların titreşimle silkelenerek bademlerin daha hızlı toplanabildiğini söyledi. Ortak makine kullanımının üreticilerin maliyetlerini düşürebileceğini de vurguladı.

Hava koşullarına bağlı olarak hasadın ekim ayının sonundan kasım ayının ilk haftasına kadar devam ettiğini belirten Doğan, yağışların çalışmaları aksatabildiğini ifade etti. Bademlerin yeterli olgunluğa ulaşmadan silkelenmesinin ürüne zarar verebileceğine dikkat çekerek doğru hasat zamanının önemini hatırlattı.

Üreticilerin ortak tesis talebi

Bademin hasat sonrasındaki işlemlerinin kayısıya göre daha kolay olduğunu belirten Doğan, ürünlerin toplandıktan sonra kabuk soyma makinesinden geçirildiğini ve kurutularak satışa hazırlandığını anlattı. Güneşli havalarda kurutma işleminin yaklaşık iki gün sürdüğünü söyledi.

Üreticilerin en önemli beklentilerinden biri ise ortak badem kırma ve eleme tesisi kurulması. Böyle bir tesisle bademin iç kısmının çıkarılabileceğini, kavrulup paketlenerek daha yüksek katma değerle satışa sunulabileceğini belirten Doğan, ürünlerin doğrudan kuruyemişçilere ulaştırılmasının da mümkün olacağını ifade etti.

Badem kabuklarının yakacak olarak kullanılabileceğini ve pelet üretiminde değerlendirilebileceğini kaydeden Doğan, bu sayede ürünün farklı bölümlerinden ekonomik kazanç sağlanabileceğine dikkat çekti.

Bademde 160 lira beklentisi

Badem fiyatlarının son iki yılda yükseldiğini belirten Turgut Doğan, ürünlerini iki yıl önce toptan kilogramı 80-85 liradan sattıklarını, bu yıl ise 140 liradan alıcı bulduğunu söyledi. Üreticilerin kilogram başına 150-160 lira seviyesine ulaşılmasını beklediğini dile getirdi. Yeniköy’de giderek büyüyen badem üretiminin bölge ekonomisine daha fazla katkı sunabilmesi için üreticiler; pazarlama kanallarının geliştirilmesini, ortak işleme tesislerinin kurulmasını ve ürünlerin doğrudan tüketiciye ulaştırılmasını istiyor.

Kaynak: MHA

Muhabir: Bahar Kara