SES Malatya Şubesi adına açıklama yapan Cansu Can, sağlık ve sosyal hizmet emekçilerinin ağırlaşan çalışma koşullarına dikkat çekti. Can, ekonomik sorunların yanı sıra ücret ve ek ödeme sistemindeki adaletsizliklerin de emekçileri zor durumda bıraktığını belirterek açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

“Milyonlarca kamu emekçisini ve emeklisini açlık ve yoksulluk sınırının altında yaşamaya mahkûm eden, geleceğimizi güvencesizleştiren ve emeklilik haklarımızı hileli formüllerle gasp eden bu sisteme karşı, bugün eş zamanlı olarak gerçekleştirilen emekli örgütlerinin eylemleriyle ve KESK Şubeler Platformlarımızla dayanışma içerisinde olduğumuzu bir kez daha ifade ediyoruz. Sağlık ve sosyal hizmet emekçileri olarak yıllardır ağırlaşan çalışma koşullarının, düşük ücretlerin, güvencesiz istihdamın ve adaletsiz ek ödeme sisteminin yükünü taşıyoruz. Teşvik ödemeleri ve ek ödemeler, emeğimizin ve üstlendiğimiz sorumluluğun karşılığı olmaktan uzak, yetersiz ve adaletsiz bir biçimde uygulanmaktadır. Aynı işi yapan emekçiler arasında farklı ücret ve ödeme uygulamaları yaratılarak çalışma barışımız bozulmaktadır. Üstelik sağlık ve sosyal hizmet emekçileri, son yıllarda toplumun en ağır krizlerinde en ön safta görev yapmıştır. COVID-19 salgını boyunca sağlık ve sosyal hizmet emekçileri kendi yaşamlarını ve sağlıklarını riske atarak görev yapmış; uzun çalışma saatleri, yoğun iş yükü, personel eksikliği ve ağır psikososyal koşullar altında toplumun sağlık hakkını ayakta tutmuştur. Buna rağmen emekçiler, kalıcı ve güvenceli bir ücret politikasından ve insanca çalışma koşullarından mahrum bırakılmıştır.”

“Depremde Görev Yapan Emekçilerin Emeği Karşılığını Bulmadı”

Can, 6 Şubat depremlerinin ardından sağlık ve sosyal hizmet emekçilerinin Malatya başta olmak üzere deprem bölgesinde ağır koşullar altında görev yaptığını belirtti. Emeklilik sistemine ilişkin eleştirilerini de dile getiren Can, şöyle konuştu:

Veli Ağbaba, Özgür Özel’in yeni yönetim listesinde yer almadı!
Veli Ağbaba, Özgür Özel’in yeni yönetim listesinde yer almadı!
İçeriği Görüntüle

“6 Şubat depremleri sonrasında Malatya başta olmak üzere deprem bölgesinde sağlık ve sosyal hizmet emekçileri, kendi evlerini ve yaşamlarını kaybetmiş veya ağır koşullarla karşı karşıya kalmış olmalarına rağmen görev yerlerini terk etmemiş, halkın sağlık ve sosyal hizmetlere erişimini sağlamak için gece gündüz çalışmıştır. Deprem koşullarında aylarca ağırlaştırılmış çalışma koşullarında görev yapan emekçilerin emeği, bugün hâlâ hak ettiği karşılığı bulmamıştır. Bizler bir kez daha soruyoruz: Kriz ve afet zamanlarında “kahraman” ilan edilen sağlık ve sosyal hizmet emekçileri, normal zamanda neden yoksulluğa mahkûm edilmektedir? Bugün bir kamu emekçisinin aldığı ücretin önemli bir bölümü; “ilave seyyanen ödeme”, “ek ödeme”, “tazminat” ve benzeri adlar altında emeklilik keseneğine dahil edilmeyen kalemlerden oluşmaktadır. Özellikle Temmuz 2023’te yapılan düzenlemelerin taban aylığa yeterince yansımaması, emekçilerin kök ücretleri ile emeklilik hakları arasındaki makası daha da büyütmüştür. Emekliliğe yansıtılmayan her ödeme, bugün çalışan kamu emekçisinin yarınki emekli maaşından eksilmektedir. Bu nedenle çalışan kamu emekçisi ile emekli kamu emekçisi arasındaki gelir farkı giderek büyümekte, emekçilerin emekli olduklarında insanca yaşayabilecekleri bir gelire ulaşmaları zorlaşmaktadır. Emekli ikramiyeleri de bu uygulamalardan doğrudan etkilenmektedir.”

“Gençlerin Kamuda İstihdamının Önü Tıkanıyor”

Mevcut emeklilik sisteminin yalnızca çalışanları değil, kamuda görev bekleyen gençleri de etkilediğini savunan Can, atama bekleyen sağlık ve sosyal hizmet emekçilerinin durumuna dikkat çekti. Can, açıklamasının devamında şu ifadeleri kullandı:

“Mevcut sistem yalnızca bugünün emekçisini değil, geleceğin kamu emekçilerini de etkilemektedir. İnsanların emekli olamadığı, ileri yaşlara kadar çalışmak zorunda bırakıldığı bir sistemde gençlerin kamuda istihdam edilmesinin önü de tıkanmaktadır. Atama bekleyen yüz binlerce genç meslektaşımız işsiz bırakılırken, çalışanlar ise emeklilik hakkını kullanamadan çalışmaya devam etmek zorunda kalmaktadır. Ancak sorunun kaynağı yalnızca ek ödemelerin emekliliğe yansıtılmaması değildir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile oluşturulan emeklilik sistemi, emekçilerin geleceğini doğrudan etkilemektedir. Aylık bağlama oranları ve güncelleme katsayıları üzerinden yapılan düzenlemeler, uzun yıllar çalışan ve prim ödeyen emekçilerin emeklilikte yeterli gelire ulaşmasını güçleştirmiştir. Aynı unvan ve kıdeme sahip kamu emekçileri arasında yalnızca işe giriş tarihine bağlı olarak ciddi emeklilik farklılıklarının ortaya çıkması kabul edilemez. Bizler lütuf istemiyoruz. Sadaka istemiyoruz. Yıllarca ödediğimiz primlerin, döktüğümüz alın terinin ve emeğimizin karşılığını istiyoruz.”

SES Malatya’nın talepleri

SES Malatya Şubesi, açıklamasında kamu emekçilerinin ücret, çalışma koşulları ve emeklilik haklarına ilişkin taleplerini de sıraladı. Sendikanın talepleri şöyle aktarıldı:

“İlave seyyanen ödeme başta olmak üzere tüm ek ödemeler eksiksiz biçimde taban aylığa yansıtılmalı ve emekliliğe esas kazanca dahil edilmelidir.
Sağlık ve sosyal hizmet emekçilerinin teşvik ve ek ödemeleri artırılmalı, eşit işe eşit ücret ilkesi hayata geçirilmelidir.
COVID-19 salgını ve 6 Şubat depremleri başta olmak üzere kriz ve afetlerde ağır koşullarda çalışan emekçilerin emeği ve hakları kalıcı düzenlemelerle güvence altına alınmalıdır.
Kamu emekçilerinin emeklilikte yoksullaşmasına neden olan 5510 sayılı Kanun’un emekçiler aleyhine düzenlemeleri yeniden ele alınmalı, aylık bağlama oranları insanca yaşam koşullarını sağlayacak düzeye çıkarılmalıdır.
Aynı unvan, görev ve kıdeme sahip emekçiler arasındaki işe giriş tarihinden kaynaklanan adaletsizlikler giderilmelidir.
Atama bekleyen sağlık ve sosyal hizmet emekçileri için yeterli ve güvenceli kadrolar oluşturulmalıdır.
Güvencesiz, sözleşmeli ve taşeron çalışma biçimleri yerine kadrolu ve güvenceli istihdam esas alınmalıdır.
Kamu emekçilerinin gerçek anlamda toplu pazarlık ve grev hakkını güvence altına alan, uluslararası çalışma normlarına uygun gerçek bir toplu sözleşme düzeni oluşturulmalıdır.
Sağlık ve sosyal hizmet emekçileri olarak depremde de salgında da halkımızın yanında olduk. Bundan sonra da halkın sağlık hakkı, sosyal hizmet hakkı ve emekçilerin insanca yaşam hakkı için mücadele etmeye devam edeceğiz. Bizim emeğimiz pazarlık konusu değildir. Emeklilik hakkımız gasp edilemez. İnsanca yaşam hakkımızdan vazgeçmeyeceğiz.”

Muhabir: Onay Ozan