Malatya, denizlere kıyısı olmamasına rağmen su ürünleri yetiştiriciliğinde dikkat çeken bir üretim kapasitesine ulaştı. Özellikle Karakaya Barajı ve diğer iç su kaynaklarında gerçekleştirilen kafes balıkçılığı, kentin ekonomisine katkı sağlıyor.
Malatya Tarım ve Orman İl Müdürü Osman Akar, kentte balıkçılık sektörünün önemli bir potansiyele sahip olduğunu ancak depremlerin üretimi olumsuz etkilediğini belirtti. Deprem öncesinde yaklaşık 7 bin ton seviyelerinde olan üretimin 4 bin tona kadar gerilediğini kaydeden Akar, verilen desteklerle birlikte yeniden yükselişe geçildiğini ifade etti.
8 bin 500 ton üretim, 16 bin ton kapasite hedefi
Malatya'da mevcut üretimin yıllık yaklaşık 8 bin 500 ton seviyesine ulaştığını belirten Akar, yavru balık üretimi ve yeni tesislerle ilgili şu bilgileri paylaştı:
“Son süreçte verilen desteklemelerle birlikte üretimimiz yeniden artış gösterdi. Şu anda yıllık yaklaşık 8 bin 500 ton balık üretimimiz bulunuyor. Bu yıl itibarıyla yaklaşık 31 milyon adet yavru balık üretimi gerçekleştirdik. Yavru balık üretim kapasitemiz ise 53 milyon adet civarında. Bunun yanında hâlihazırda yaklaşık 13 milyon ton civarında balık üretim kapasitemiz bulunuyor. Birkaç tesisimiz de şu anda izin alma sürecinde. Bu tesislerin faaliyete geçmesiyle önümüzdeki yıl kapasitemizin 16 bin tona ulaşmasını bekliyoruz. Bu yılki üretimimiz de yaklaşık 8 bin 500 ton seviyesinde gerçekleşti. Deprem sonrasında üretimimiz 4 bin tona kadar gerilemişti. Karakaya Barajı başta olmak üzere yaklaşık 60-64 civarında kafes balıkçılığı tesisimiz bulunuyor. Bu alanlarda yoğun bir şekilde üretim yapılıyor. Özellikle Orduzu bölgesinde su sıcaklığı üretim açısından oldukça elverişli. Bu nedenle yıl boyunca balık üretimi gerçekleştirilebiliyor.”
Malatya'da üretilen balıklar ihracata gönderiliyor
Kentte yetiştirilen balıkların ihracat sürecine de değinen Akar, ürünlerin belirli bir ağırlığa ve büyüklüğe ulaştıktan sonra denize kıyısı bulunan illere gönderildiğini anlattı. Bu illerde deniz içerisindeki kafeslerde büyütülen balıkların somon haline getirilerek ihracata konu edildiğini belirtti.
Malatya'nın bu ihracat zincirinin önemli halkalarından biri olduğunu vurgulayan Akar, Organize Sanayi Bölgesi'nde kurulan su ürünleri işleme tesisinin de sektörün gelişimine katkı sağlayacağını söyledi. Akar, şunları söyledi:
“Malatya Organize Sanayi Bölgesi'nde de bir su ürünleri işleme tesisi kuruldu. Bu tesis, bu yıl daha düşük bir kapasiteyle faaliyete başladı ancak önümüzdeki dönemde daha yüksek kapasiteyle çalışmasını bekliyoruz. Ayrıca özel bir işletmemiz de tesisini kurdu ve şu anda balık üretimi gerçekleştiriyor. Ürünlerini pazara ve ihracata hazırlıyor. Türkiye, su ürünleri sektöründe dünyada söz sahibi ülkelerden biri. Avrupa'dan Japonya'ya kadar birçok ülkeye ihracat yapılıyor. Malatya da bu üretim ve ihracat zincirinin önemli bir parçası. Burada yetiştirilen balıkların bir kısmı doğrudan işlenerek ihraç edilirken bir kısmı da deniz kıyısındaki tesislerde büyütüldükten sonra ihracata gönderiliyor. Deniz kafeslerinde büyütme yönteminin ekonomik açıdan daha avantajlı olduğu değerlendiriliyor. Su ürünleri üretiminde Malatya'nın söz sahibi illerden biri olduğunu söyleyebilirim. Türkiye genelindeki sıralamada kesin bir rakam vermek zor ancak Malatya'yı ilk 5 il arasında değerlendirebiliriz. Hatta denize kıyısı olmayan iller arasında ilk 3'te yer alabileceğimizi düşünüyorum. Elazığ'ın ardından Malatya'nın önemli bir üretim potansiyeli bulunuyor.”
Tohma Vadisi'nin balıkları da dikkat çekiyor
Malatya'da yetiştirilen balıkların lezzetine de değinen Akar, özellikle Tohma Vadisi'ndeki tesislerde üretilen balıkların tercih edildiğini söyledi. Soğuk sularda yetişen balıkların et yapısının daha gevrek olduğunu belirten Akar, barajlarda ağırlıklı olarak alabalık üretimi gerçekleştirildiğini kaydetti.
“Malatya'da yetiştirilen balıkların lezzeti de oldukça güzel” diyen Akar, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bu da balığın lezzetini ve aromasını olumlu yönde etkiliyor. Özellikle barajların soğuk suya sahip bölgelerinde yetişen balıkların tadı oldukça güzel. Ağırlıklı olarak alabalık üretimi yapıyoruz.”
Kaçak avcılıkla mücadele sürüyor
Balık yetiştiriciliğinin yanı sıra baraj ve göletlerde yapılan avcılığın da denetlendiğini belirten Akar, belirli dönemlerde uygulanan av yasağına dikkat çekti. 15 Nisan'dan temmuz ayına kadar devam eden yasak döneminde ekiplerin gece gündüz sahada görev yaptığını ifade eden Akar, kaçak avcılıkla mücadelede önemli miktarda ağ ele geçirildiğini söyledi. Akar, şu ifadelere yer verdi:
“Balık üretiminin yanında barajlarımızda ve iç sularımızda balık avcılığı da yapılıyor. Ancak bu konuda belirli dönemlerde avlanma yasağı uygulanıyor. Örneğin 15 Nisan'dan temmuz ayına kadar devam eden yasak döneminde avlanmaya müsaade etmiyoruz. Bu süreçte gece gündüz denetimler gerçekleştiriyoruz. Ekiplerimiz sürekli sahada görev yapıyor. Özellikle gece denetimlerinde binlerce metre uzunluğunda ağ ele geçirdik. Bu ağlarla yakalanan balıkları da yeniden suya bıraktık. Kaçak avcılıkla mücadelemiz kararlılıkla devam ediyor. Bunun yanında vatandaşlarımızın oltayla veya tekneyle balık avlayabileceği izinli alanlar da bulunuyor. Tekneyle avlanmaya müsaade ettiğimiz bölgeler olduğu gibi oltayla avlanmaya izin verilen alanlarımız da var. Bu konuda kooperatiflerimiz de faaliyet gösteriyor. İzinli şekilde avcılık yapan vatandaşlarımız, elde ettikleri gelirle aile bütçelerine katkı sağlıyor.”
Baraj ve göletlere 2 milyon yavru balık bırakıldı
Malatya'da balık popülasyonunu artırmak amacıyla yürütülen çalışmalara da değinen Akar, çevre illerden özellikle sazan yavrularının temin edilerek baraj ve göletlere bırakıldığını belirtti.
Bu yıl yaklaşık 2 milyon yavru balığın su kaynaklarıyla buluşturulduğunu ifade eden Akar, son 5 yılda bırakılan yavru balık sayısının 10 milyonu aştığını söyledi. Akar, şu ifadelere yer verdi:
“Bu yıl da yaklaşık 2 milyona yakın yavru balığı su kaynaklarımızla buluşturduk. Son beş yılda ise 10 milyonun üzerinde yavru balık bıraktığımızı söyleyebilirim. Balık üretimi konusunda çevre illerle de ciddi bir rekabetimiz var. Elazığ, barajlarının sağladığı avantaj nedeniyle oldukça yüksek bir üretim kapasitesine sahip. Malatya ile Elazığ'ın üretimleri birbirine yakın. Hatta Malatya'nın mevcut potansiyelinin daha yüksek olduğunu düşünüyorum. Elazığ'ın ardından Malatya, iç sularda balık üretimi gerçekleştiren önemli illerden biri. Şanlıurfa ve Kahramanmaraş gibi barajlara kıyısı olan iller de bu alanda üretim yapıyor. Dolayısıyla Malatya'yı Türkiye genelinde ilk 3 ile ilk 5 il arasında değerlendirebiliriz. Özellikle denize kıyısı olmayan iller arasında Malatya'nın çok önemli bir konumda olduğunu söyleyebilirim.”





