İstanbul’da beklenen olası Marmara depremi yeniden gündeme gelirken, yer bilimci Prof. Dr. Naci Görür’den dikkat çeken açıklamalar geldi. Marmara Denizi altındaki fay sistemine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Görür, olası depremin büyüklüğünün 7.2 ile 7.5 arasında olabileceğini ifade etti. Görür, deprem sonrasında yaşanabilecek yıkımın yanı sıra toplanma alanlarının mevcut durumuna da dikkat çekti.
“Yıkım fazla olur, ölü sayısı yüksek olabilir”
Yeniçağ’da yer alan habere göre, İstanbul’un olası bir depremde ağır sonuçlarla karşılaşabileceğini belirten Görür, yıkımın boyutlarına ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
“Yıkım fazla olur. Ölü insanların sayısı fazla olur. Yollar, havaalanları yani o tür zararlarla karşı karşıya kalırız. Özellikle zeminin kötü olduğu yerlerde, kıyı kenarlarında tsunami etkili olur.”
Görür’ün açıklamalarında, yapıların bulunduğu zeminin özellikleri ve kıyı bölgelerindeki olası etkiler öne çıktı. Olası bir depremde meydana gelebilecek hasarın, nüfus yoğunluğunun yüksek olduğu bölgelerde daha geniş alanlara yayılabileceğini belirtti.
İstanbul’da hangi bölgeler için uyarıda bulundu?
İstanbul’da riskin daha fazla hissedilebileceği alanlara da değinen Görür, özellikle Avrupa Yakası’nın sahile yakın kesimleri ile Avcılar ve çevresine dikkat çekti. Görür,
“Avrupa yakasında sahile yakın kesimlerde, Avcılar ve çevrelerinde, sahile yakın alanlarda daha fazla yıkım göreceli olarak görülebilir. Nüfusun fazla olduğu yerlerde yıkım daha yaygın olur” ifadelerini kullandı.
“Toplanma bölgeleri kuru kuru tabela çakmaktan ibaret”
Görür’ün açıklamalarındaki bir diğer önemli başlık ise İstanbul’daki deprem toplanma alanları oldu. Toplanma alanlarının yalnızca tabelayla belirlenmesinin yeterli olmadığını savunan Görür, bu bölgelerin afet sonrasında temel ihtiyaçları karşılayabilecek altyapıya sahip olması gerektiğini vurguladı.
Görür, konuyla ilgili eleştirilerini şu sözlerle dile getirdi:
“Vallahi o söylüyorlar şimdi güya hani toplanma bölgeleri diye. Fakat orası da yeterince hazır değil. Yani toplanma bölgeleri hazır değil. Deprem bölgesi denildiği zaman minimum şartlarda sana hizmet verecek bölgeler akla gelir. Yani deprem olduğu zaman oraya gidersin ama gittiğin zaman orada yatacak yer, kalacak yer, bir şey satın alacak yerin, içecek suyun, tuvaletin yani çok şeyin olması lazım, yoksa boş yerine deprem bölgesi olmaz. Bizde sadece kuru kuru 'Burası toplanma bölgesidir' deniliyor ve küçücük yerler üzerine de bir ismi çakıyorlar 'deprem bölgesi', onu bırakıyorlar. Deprem bölgesi öyle değildir. Yani toplanma yeri dendiği zaman altyapı belli ölçüde yapılmış olur.”
Görür, afet sonrasında vatandaşların barınma, su ve tuvalet gibi temel ihtiyaçlarını karşılayabileceği alanların hazırlanmasının önemine işaret etti.
Marmara’daki faylar için 30 yıllık olasılığa dikkat çekti
Marmara Denizi altındaki fay sistemine ilişkin değerlendirmesinde Görür, deprem riskinin zamanlamasının kesin olarak bilinmediğini, ancak bilimsel çalışmalardaki olasılık hesaplarının dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Görür, zamanın daraldığına ilişkin değerlendirmesini şu sözlerle aktardı:
“Şimdi yakın zamanda derken tabii zamanını bilmiyoruz ama yapılan çalışmalara göre 30 sene içerisinde deprem olma olasılığı son duruma göre yüzde 48 civarında oluyor. Şimdi öyle olunca 30 yıl geçti, yani çok büyük bir kısmı geçti. Kalan artı eksi bunun belli miktarı var. Yani neresinden baksan yakın diyebileceğimiz bir zamanda bu depremi bekliyoruz. Buna Kartal Adalar fayı, Kumburgaz fayı, Tekirdağ fayı dahil. Deprem üretecek Marmara Denizi'nin içerisinde kabaca doğu-batı doğrultusunda uzanan fay sistemidir. Büyüklük olarak da 7.2 ve 7.5 civarında bir deprem bekliyoruz.”




