Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er, COP31 kapsamında düzenlenen “İklime Dayanıklı Şehirler için Çok Düzeyli Yönetişim: CHAMP Taahhütleri ile SURFF Yatırımlarının Buluşması” başlıklı panele katıldı.
İLBANK Uluslararası İlişkiler Grup Başkanı Şevket Altuğ Taşdemir’in moderatörlüğünde, Dirençli Şehirler, Binalar ve Soğutma Pavilyonunda gerçekleştirilen panelde; Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er’in yanı sıra Finlandiya Turku Şehri İklim Direktörü Risto Veivo ve WRI Türkiye Avrupa Birliği Projeleri Kıdemli Yöneticisi Ayça Bağcı da konuşmacı olarak yer aldı.
Panelde 6 Şubat depremlerinin ardından Malatya’da yürütülen yeniden inşa çalışmalarına değinen Sami Er, altyapıdan içme suyuna, atık yönetiminden yenilenebilir enerjiye ve ulaşıma kadar birçok alandaki yatırımları anlattı. Uluslararası finansman kaynaklarıyla desteklenen projeler sayesinde Malatya’nın iklim ve afet risklerine karşı daha dirençli bir şehir haline getirilmesinin hedeflendiğini belirtti.
6 Şubat depremlerinin Malatya’da büyük yıkıma yol açtığını belirten Sami Er, kentin Hatay’ın ardından depremlerden en fazla etkilenen ikinci il olduğunu söyledi. Depremlerde yaklaşık 130 bin bağımsız bölümün hasar gördüğünü, can kayıplarının yaşandığını ve altyapının büyük ölçüde zarar gördüğünü ifade eden Er, devletin desteği ve yerelde oluşturulan iş birliğiyle hızlı bir toparlanma süreci yürütüldüğünü kaydetti.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğine ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un çalışmalarına dikkat çeken Er, Malatya’da 125 bin bağımsız bölümün inşasının tamamlandığını açıkladı.
Bu kapsamda 91 bin 732 konut ve 13 bin 533 ticarethane inşa edildiğini belirten Er, çalışmaların önemli bölümünün TOKİ ve Emlak Konut tarafından gerçekleştirildiğini, yaklaşık 20 bin konutun ise yerinde dönüşüm kapsamında yapıldığını aktardı.
Malatya’nın deprem riski ve iklim koşulları nedeniyle su kaynaklarının korunmasının büyük önem taşıdığını vurgulayan Sami Er, içme suyu altyapısının yenilenmesi için 136 milyon avroluk finansman sağlandığını bildirdi.
Şehir genelinde eskiyen boruların, özellikle asbestli hatların değiştirilmesi ve su depolarının yenilenmesi için çalışmaların devam ettiğini belirten Er, 6 Şubat depremlerinde Malatya’nın önemli su kaynaklarından birinin üç gün boyunca kesildiğini, sonrasında ise suyun bir süre bulanık aktığını hatırlattı.
Olası afetlerde kentin susuz kalmaması için 70 milyon avroluk Beydağı İçme Suyu Projesi'nin hazırlandığını açıklayan Er, Kuluncak ilçesinin su sorununu çözmek amacıyla Sivas’tan 50 kilometrelik hatla içme suyu getirildiğini söyledi. Yaklaşık 10 milyon avroluk bu yatırımın uluslararası finansmanla gerçekleştirildiğini ifade etti.
Deprem sonrasında yaklaşık 200 bin kişinin yaşayacağı yeni bir yerleşim alanına dönüşen İkizce’nin altyapı ihtiyaçlarına da değinen Er, İLBANK desteğiyle 39,3 milyon avroluk finansman sağlandığını belirtti. Bu kaynakla yaklaşık 30 kilometrelik kolektör hattı ve ileri biyolojik arıtma tesisinin hayata geçirildiğini kaydetti.
Kent genelinde 572 kilometrelik kanalizasyon altyapısı için 45 milyon avroluk kaynak temin edildiğini de açıklayan Er, iklim değişikliğinin neden olduğu ani ve yoğun yağışlara karşı yağmur suyu altyapısının güçlendirilmesi için yeni finansman arayışlarının sürdüğünü dile getirdi.
Depremde yıkılan yapıların enkazlarının ayrıştırılması amacıyla 80 hektarlık alanda döküm sahası oluşturulduğunu belirten Sami Er, 10 milyon avroluk finansmanla demir ve betonun birbirinden ayrılarak ekonomiye kazandırıldığını söyledi.
Malatya’nın enerji dönüşümüne de önem verdiklerini ifade eden Er, mevcut 14,5 megavatlık güneş enerjisi santralinin kapasitesini 61,3 megavata çıkarmayı hedeflediklerini açıkladı. Projenin izinlerinin alındığını ve finansman çalışmalarının sürdüğünü belirten Er, yenilenebilir enerji yatırımlarıyla karbon salınımının azaltılmasının amaçlandığını kaydetti.
İkizce bölgesinde oluşan yeni yerleşim alanı, Turgut Özal Üniversitesi ve organize sanayi bölgesinin oluşturduğu nüfus yoğunluğuna dikkat çeken Sami Er, mevcut viyadüğün gelecekteki ulaşım ihtiyacını karşılamakta yetersiz kalacağını ifade etti.
Bölgeye ikinci bir viyadük ve alternatif yol kazandırılması için 65 milyon avroluk kredi anlaşması gerçekleştirildiğini açıklayan Er, projenin hayata geçirileceğini söyledi.
Malatya’nın toplu ulaşım sistemini çevreci bir yapıya kavuşturmayı hedeflediklerini belirten Sami Er, 100 elektrikli otobüs alımı için 77 milyon avroluk kaynağa ihtiyaç duyulduğunu açıkladı. Ayrıca 80 dizel aracın elektrikli araçlara dönüştürülmesinin planlandığını kaydetti.
Kentte 12 kilometrelik tramvay hattı projesinin onaylandığını, banliyö treni ihalesinin de gerçekleştirildiğini belirten Er, bu projelerle toplu ulaşımda yeni bir dönemin başlayacağını ifade etti.
Deprem enkazlarının ayrıştırıldığı 80 hektarlık alanın rehabilite edilerek millet bahçesi ve saha alanına dönüştürülmesinin hedeflendiğini belirten Sami Er, proje için yaklaşık 10 milyon avroluk finansman arayışının sürdüğünü söyledi.
Kapıkaya’da 20 milyon avro maliyetle inşa edilen yeni katı atık tesisinin de tamamlanma aşamasına geldiğini aktaran Er, Malatya’nın büyüyen şehir yapısına uygun çevreci yatırımların devam edeceğini kaydetti.
Malatya’nın sanayi altyapısını daha güçlü ve planlı bir yapıya kavuşturmak istediklerini belirten Sami Er, mahalle aralarında ve sokaklarda faaliyet gösteren, çevre ve görüntü kirliliğinin yanı sıra gürültüye neden olan iş yerlerinin şehir dışına taşındığını söyledi.
Söz konusu işletmelerin sektörel kümelenme modeliyle belirlenen alanlarda bir araya getirildiğini ifade eden Er, sanayi faaliyetlerinin daha düzenli, modern ve çevreyle uyumlu alanlarda yürütülmesini amaçladıklarını dile getirdi.
Küçük sanayi sitesinin hem Malatya’nın hem de bölgenin önemli ticaret merkezlerinden biri haline getirilmesinin hedeflendiğini belirten Sami Er, İstanbul’daki Modoko, Masko ve İMÇ gibi örneklere dikkat çekti.
Küçük sanayi sitesinde toptan satış ve teşhir alanlarının oluşturulacağını ifade eden Er,
“Küçük sanayi sitemiz hem şehrimizin hem de bölgemizin cazibe merkezi haline gelecek. Bununla ilgili altyapı ve finansman arayışlarımız devam ediyor” dedi.
MASKİ tarafından yürütülen çalışmalara da değinen Sami Er, su, kanalizasyon ve yağmur suyu altyapısına yönelik önemli yatırımlar gerçekleştirdiklerini belirtti. Özellikle içme suyu ve yağmur suyu projeleri için ilave kaynak arayışlarının sürdüğünü ifade etti.
COP31 kapsamında gerçekleştirdiği konuşmada yeniden yapılanma çalışmalarının yanı sıra uluslararası finansmana erişim sürecinde yaşanan sorunları da değerlendiren Sami Er, finansman süreçlerinin hızlandırılması gerektiğine dikkat çekti.
Malatya’nın daha güvenli, sürdürülebilir, iklim ve afet risklerine karşı dirençli, çok merkezli bir şehir olarak yeniden şekillendiğini vurgulayan Er, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:
“Biz sadece Malatya’yı yeniden inşa etmedik, geleceğin Malatya’sını inşa ettik. Daha sürdürülebilir, daha güvenli, iklim ve afet risklerine karşı dirençli bir şehir oluşturduk. Malatya, eskisinden çok daha iyi, güzel ve çok merkezli bir şehir haline geldi.”




