Bazen bir kanun teklifi gelir ve rakamlardan çok daha fazlasını anlatır. Bu kez konuşulan şey sadece para değil. Yıllardır “çalışmıyor” denilerek yok sayılan, oysa sabahın ilk ışığından gecenin son saatine kadar mesaisi bitmeyen kadınların emeği.

Ayhan Barut tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan teklif, ev içi emek veren kadınlara yılda dört kez net asgari ücret tutarında ödeme yapılmasını öngörüyor. Temsili hesapla yıllık yaklaşık 68 bin TL’yi bulan bir destekten söz ediliyor. Rakamın kendisi elbette önemli ama asıl mesele başka: Devlet ilk kez ev içi emeği “ekonomik değer” olarak kabul etmeye yaklaşıyor.

Malatya sokaklarında bu konuyu sorduğunuzda iki cümle duyuyorsunuz. Birincisi, “Keşke olsa.” İkincisi, “Gerçek olur mu ki?” Çünkü bu şehir, depremden sonra mutfak yangınını en yakından hisseden illerden biri. Enflasyon, kira, gıda fiyatları derken ev ekonomisini ayakta tutmaya çalışan kadınların omuzlarındaki yük her geçen gün ağırlaşıyor.

Ev kadınları ne yapıyor? Çocuk büyütüyor. Yaşlı bakıyor. Hasta bakıyor. Evi çekip çeviriyor. Aile içi düzeni sağlıyor. Krizleri yönetiyor. Tasarruf ediyor. Ama resmi kayıtlara göre “geliri yok.” Sosyal güvencesi yok. Emekliliği yok. Yıllarca süren emeğin sonunda ekonomik bağımsızlığı da yok.

Teklifin en çarpıcı tarafı şu: Sosyal güvencesi olmayan ve ev içi emek veren kadınlara yılda dört kez net asgari ücret tutarında ödeme yapılması planlanıyor. Bu sadece bir ikramiye değil; aslında bir “tanıma” meselesi. Ev içi emeğin, ülke ekonomisinin görünmeyen ama en güçlü direklerinden biri olduğunu kabul etme meselesi.

Barut, teklifin gerekçesinde sosyal adalet vurgusu yapıyor. Gelir dağılımındaki dengesizliğin aile yapısını da zayıflattığını söylüyor. Haklı mı? Açık konuşalım: Ekonomik bağımsızlığı olmayan bir bireyin karar alma gücü de sınırlıdır. Kadının ekonomik olarak güçlenmesi, sadece bireysel değil toplumsal bir dönüşüm anlamına gelir.

Elbette sorular da var. Kimler yararlanacak? Başvuru nasıl olacak? Denetim nasıl sağlanacak? Bütçe yükü nasıl karşılanacak? Bunlar teknik detaylar. Ama asıl mesele şu: Ev içi emek artık görmezden gelinmesin mi?

Malatya’da özellikle deprem sonrası birçok kadın, hem evini hem ailesini hem de psikolojik yükü tek başına sırtladı. Bu teklif yasalaşır mı, komisyon sürecinde değişir mi, bilmiyoruz. Ancak şunu biliyoruz: Bu konu artık yüksek sesle konuşuluyor.

Belki de en önemlisi bu.

Çünkü bir toplumun adaleti, en görünmeyen emeğe verdiği değerle ölçülür. Ve yıllardır evin içinde, sessizce üretmeye devam eden kadınlar artık görünmek istiyor. Bakalım Meclis bu sesi duyacak mı?