Malatya olarak depremin acısını hâlâ iliklerimize kadar hissediyoruz.
Üzerinden bir buçuk yıl geçmesine rağmen, ne yıkıntılar tamamen kalktı ne de içimizdeki enkaz… Bir yandan hayata tutunmaya çalışıyoruz, diğer yandan kafamızda binbir soru.

Geçtiğimiz haftalarda “Yerinde Dönüşüm Projesi” başvuruları sona erdi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bu konuda çeşitli açıklamalar yaptı.
Ancak ne yazık ki, mahalle aralarında konuştuğunuzda farklı bir tabloyla karşılaşıyorsunuz.

Çok sayıda insan başvurusunu tamamlayamadı.
Kimi e-Devlet sistemine ulaşamadı, kimi belgeleri toparlayamadı.
Bazıları hâlâ kendi arsasının tapusunu bile alamadı.
Bürokratik süreçler, kafa karıştırıcı detaylar ve sınırlı bilgilendirme birçok kişiyi sistem dışına itti.
Ve sonuç olarak; yine arada kalan vatandaş oldu.

Özellikle yaşlılar, internet kullanamayanlar, okuma yazma bilmeyenler bu süreçte büyük zorluk yaşadı. Kendi başına başvuru yapamayan binlerce insan, ne yazık ki süreci sadece uzaktan izlemek zorunda kaldı. Mahalle muhtarlarına, belediyelere yük bindi. Ama çözüm üretmekte çoğu zaman yeterli olunamadı.

Depremzede vatandaş yerinde dönüşümden faydalanamıyorsa, bu proje gerçekten “yerinde” bir çözüm mü oldu?

Dönüp bakmamız gereken başka bir şey daha var: Yerinde dönüşüm adı üstünde, vatandaşın kendi yerinde kalabilmesi için hayata geçirilmiş bir proje. Ama eğer o vatandaşa yol gösterilmediyse, teknik destek sağlanmadıysa, ne kadar yerinde olabilir?

Malatya hâlâ yaralarını sarmaya çalışıyor.
Ama bu yaraları sarmak sadece inşaatla olmuyor.
İletişimle, empatiyle, anlayışla, rehberlikle oluyor.
İnsanların ev sahibi olabilmesi için önce bilgi sahibi olmaları gerekiyor.

Devletin elini uzattığı her yerde bir rehber, bir danışma masası olmalı.
Bürokrasiye değil, vatandaşa odaklı çözümlerle ilerlemeliyiz.
Yoksa her açıklamanın ardından bir grup insan daha sistemin dışında kalacak.
Ve biz sadece rakamları konuşacağız, insanları değil.

Bu şehir çok acı yaşadı.
Ama artık yaşanan her sorunun üzerini “deprem bölgesiyiz” diyerek kapatamayız.
Adaletli, ulaşılabilir, kapsayıcı bir yeniden inşa sürecine ihtiyacımız var.
Yoksa “yeni ev” dediklerimiz, sadece eski sorunların üzerine çekilmiş birer perde olur…