Meclis’te, Milli Savunma Alt Kurul’da tartışma vardı: Kara Vasıf Bey: “Meclis’te, ordu yerinden kıpırdamayacak dediğimde, Mustafa Kemal Paşa beni ağır biçimde tenkit etmişti. Haklı olduğum anlaşaldı. Başkomutanlık uzatılalı bir ay olduğu halde, ordu hâlâ bulunduğu yerde çürütülüyor! Taarruz ümidi vererek bizi oyalıyorsunuz!”

Bu eleştiriyi kuruldaki herkes haklı buluyordu. Bir başka kurul üyesi:

“Taarruz edileceğine dair en ufak bir işaret bile yok!”

Kâzım Paşa: “Efendim,” dedi. “Bildiğiniz gibi, ordumuz, taarruz için hazırlık yapaya devam ediyor.”

Muhalifler hep birden güldü:

“Biz bu masalları bir yıldan beri dinliyoruz!”

Kâzım Paşa, ordu bir hafta içinde taarruz başlatacak, dememek için kendini zor tutuyordu...

Onun bu suskunluğu, muhaliflerin, “Ne âciz bir nazır yahu!” yorumuna neden olmuştu.

* 20 Ağustos akşamı, 2. Kolordu ile Suvari Kolordusu güneye doğru hareket etti.

Aynı gece, saat 23.00’te, Akşehir’deki karargâhta komutanlar toplandı.

Başkomutan harita üzerinden, taarruzun nasıl yapılacağına ilişkin ayrıntılı bilgi verdi.

O ana kadar güneye elli bin asker kaydırılmış, düşmanın ruhu bile duymamıştı.

Başkomutan’ın kararlı açıklamaları, Yakup Şevki Paşa’nın tedirginliğini giderememişti. Başkomutan sözünü bitirir bitirmez, atıldı; durumun tehlikeli olduğunu, eğer başarılamazsa, o güne kadar elde edilenlerin yitirilebileceğini belirtti.

Başkomutan yanıt vermedi. Asım Gündüz’e döndü:

“25 Ağustos akşamı her türlü haberleşmeye son verilecek. Limanlara giriş çıkış durdurulacak. İstanbul- İzmit arasındaki kara ve demiryollarında ulaşım kesilecek. Yani biz işimizi bitirinceye dek dünya, Anadolu’dan haber alamayacak. Çocuklara söyle, düşman uçaklarının keşif yapması da engellenecek.”

Başkomutan, bu kez İsmet Paşa’ya döndü:

“Siz de ordulara yazılı emrinizi veriniz. 26 Ağustos Cumartesi sabahı düşmana taarruz edeceğiz!”

Paşaların gözleri dolmuştu; hepsi yerinden kalktı, esas duruşa geçtiler.

“Paşalar, gazanız mübarek olsun!” dedi Başkomutan.

* Yunan ordusunda, Afyon orduevinde üç gün sonra verilecek bir moral balosunun hazırlıkları sürüyordu. Baloyla, General Trikopis bizzat ilgileniyordu. Odaya Albay Merentidis girdi:

“Generalim, Türklerin Afyon’un güneyine gizlice üç tümen yığdıkları söyleniyor.”

General Trikopis: “Türklerin üç tümeni zaten vardı güneyimizde. Üç tümen daha, eder altı tümen. Savunma için yeterli, ama saldırı için altı tümen az!”

Yine de bir keşif uçağı gönderildi.

İki saat sonra gelen keşif fotoğraflarıyla eskileri karşılaştırıldı. Hiçbir değişiklik görülmüyordu.