1876-1916 yılları arasında yaşadı. Küçücük bir çocukken doğduğu kentten ayrılıp yük vagonlarının dingili üzerinde kaçak seyahat ederek Buffalo’ya geldi. Kapı kapı dolaşıp yiyecek istiyor, kaldırımlarda, kuru toprak üzerinde, yük arabalarının kasasında yatıyordu. Arada bir ne iş bulursa çalışıyordu, ama genelde açtı. Polis sık sık yakalayıp dövüyor, içeri atıyordu. İlk mahkûmiyetinde bir ay boyunca taş kırmıştı.

Serseri serseri dolaşıyor, gittiği her yerde hapse atılıyordu.

Çok değil, altı yıl sonra bu kentte sosyetenin aranan adamı oldu! Herkes onu tanımak istiyordu. Gazeteciler, yayıncılar, filmciler onun peşindeydi.

Bir gün içinde, ülke çapında tanınan bir yazar olmuştu!

O serserilik günlerinden birinde, rastlantı sonucu bir kütüphaneye girdi kendiliğinden. İlk eline aldığı kitabı su gibi içip bitirdi: “Robinson Crusoe”.

Beyninde sanki birdenbire büyük bir pencere açılmıştı bu kitapla. Onu, “Monte Cristo Kontu”, “İki Şehrin Hikâyesi” izledi. Döne döne okudu bunları. Kitapların bağımlısı olmuştu! Günde beş on kitap okuduğu oluyordu. İçinde bir ateş yanmaya başlamıştı: Bu kitaplar gibi bir şeyler yazmak istiyordu. Yazıyor, gazetelere, yayıncılara gönderiyor, ama hep reddediliyordu. Günde beş bin sözcük yazdığı oluyordu. Yılmadan yazıyor ve postaya veriyordu. Bir defasında otuz hikâye birden postaya vermişti.

Nihayet 1903 yılında bir yayınevi gönderdiği romanı yayımlamaya yanaştı. Ona iki bin dolar karşılığında sözleşme imzalattı. Yapıtın adı, “The Call of the Wild” idi. (Vahşetin Çağrısı).

Bir gün içinde ülke çapında ünlendiğinde, yirmi yedi yaşındaydı.

Telif hakkını iki bin dolara sattığı romanı sayesinde yayıncısı milyonlar kazanmıştı!

Yazarı tanımayanlar için adını verelim: Jack London.

BUGÜN USTAMIN DOĞUM GÜNÜ

Genç kız, on beş, on altı yaşında var yoktu. Balkan göçmeni bir ailenin güzel kızıydı. Bir gün, çalıştığı dokuma fabrikasının önünde, yaşamın bütün sıkıntılarına birlikte göğüs gerecekleri bir delikanlıyla karşılaştı. Delikanlı, aynı fabrikanın muhasebesinde kâtipti... O, henüz on beş yaşı civarındaki güzel kıza hemen orada tutuluverdi! Önce kızla, sonra da gidip babasıyla konuştu...

Bir yıl sonra dünya evine girdiler.

Yoksulluğa, işsizliğe, mahpusluğa, gurbette ekmeğini arama kavgasına karşı hep yan yana oldular.

Delikanlı, Bursa Cezaevi’nde yattığı yıllarda, hayatının yönünü değiştiren adamla, Nâzım Hikmet’le tanıştı. Romantik şiir denemelerini çöpe attıran Nâzım, onu hikâye yazarlığına yöneltti ve içinden geldiği insanların unutulmaz hikâyelerini yazmasına neden oldu.

Genç adam, kısa zamanda kuşağının önde gelen kalemlerinden biri olmuştu. Yaşar Kemal’den Tarık Dursun’a, Buyrukçu’ya ve bu satırların yazarına kadar her kuşaktan birçok yazarı etkiledi. Kendisini usta olarak benimsetti. Adını edebiyat kütüğüne altın harflerle yazdırdı.

Ama neler pahasına?

Güvendiği yayıncıların onu aldatmaları, gazete patronlarının, tefrika edilecek romanlarını ucuza kapatmaları, Yeşilçam ağalarının para yerine bono verip başlarından savmaları pahasına! Çoğu kış, evine odun kömür; çocuklarına palto alamama pahasına... hatta kimi akşamlar evde tencere kaynatamama pahasına!...

Otuz iki yıl boyunca onunla birlikte bütün olumsuz koşullara direnen güzel göçmen kızı, kocasının o günkü işlerinin iyi mi, yoksa kötü mü gittiğini, kapı tokmağını çalışından anlıyordu... Eğer kocası kapı tokmağını yavaş vuruyorsa, “Eyvah” diyordu, içinden, “Orhan eve eli boş döndü!”

Usta, odasına çekilip de yazısını yazarken, kadının kulağı hep onda oluyordu... Eğer içeriden seslenerek kahvesini istiyorsa koca yazar, kadının içi rahatlıyor, kocasının iyi bir hikâye çıkardığını o saat anlıyordu. Mutlulukla koşup bol köpüklü kahvesini hazırlıyordu.

Ustamın anısına saygıyla!