O henüz dört yaşındaydı babası öldüğünde. Annesi, iki oğlunu yanına katıp, köyden Gelibolu’ya göç etti.

Dul anne, okuma yazma biliyordu. Bu nedenle olacak, içinde yüzdükleri yoksulluğa inat, çocuklarını okutmak için çabalıyordu.

Ne yazık ki kadının da ömrü yetmedi, çocuklarının okullar bitirdiğini görmeye. Büyük oğlunu on beşinde, küçük oğlunu da on bir yaşında öksüz bırakarak, siroz hastalığından öldü!

“Masallar öğrenmiştim, anam söylerdi kış geceleri

“Oltam, dergilerim, ağabeyim de vardı

“Babam ölmüştü, yoktu o yoktu...”

Küçük yüreğini şiirle ısıtmasının bir nedeni annesiyse, bir nedeni de memleketi Gelibolu’ydu. Annesi ona çocuk dergileri alıyordu. Gelibolu ise, şiirin ta kendisiydi!

Evleri denize yakındı. Gemiler suya demir attığında, zincir sesinden anlıyordu yerlerini. Zincir sesi uzun sürerse, gemi açıkta demirlemiş demekti...

Çanakkale Boğazı’ndan uzak ülkelerin gemileri geçerdi. Küçük Ârif gemilere bakıp bakıp uzak ülkelere ilişkin düşler kurardı. Uzun teknelerle balıkçılar geçerdi. Günler, geceler boyu denizle boğuşurdu kısmetini arayan balıkçılar. Kimi gün kumanyaları bitmiş, elleri boş dönüyor olmanın utancını taşırdı balıkçı tekneleri... Küçük Ârif balıkçıların utancını yüreğinde duyardı.

Gelibolulu Boşnak kızlar, yirmi kuruş gündelikle konserve imalathanelerinde çalışırdı. Esmer Yahudi kızlar, gece yarılarına kadar, badem kırıp drahoma biriktirirlerdi.

Çocukluk yıllarına ilişkin bu görüntüler, belleğinden hiç silinmeyecekti.

Ağabeyi ortaokula gidiyordu; kendisi ilkokuldaydı henüz. Okudukları dergiler, kitaplar da ona göreydi...

Bir gün ağabeyinin okuduğu bir şiirle adeta çarpıldı küçük Ârif’:

“Akıyordu su

“Gösterip aynasında söğüt ağaçlarını

“Salkımsöğütler yıkıyordu suda saçlarını.”

Bu şiir onu sarsmış, bütün bildiklerini silip atmıştı! O güne dek okuduğu şiirlerin hiçbirine benzemiyordu. Yalvar yakar oldu, abisi o şiiri kendisine de yazdırsın diye.

“Bu şiiri yazan şimdi hapiste!” dedi abisi.

Nâzım Hikmet adını ilk kez o zaman, henüz ilkokulda okurken öğrenmiş oldu... O günden sonra hiç unutmadı.

Nâzım sevgisi hayatına yön verirken, kendine özgü şiirleriyle edebiyatta var olacaktı.

Onun adı Ârif Damar’dı.